Günümüzün dijital öncelikli iş ortamında, kesinti süresi bir seçenek değildir. Doğal afet, donanım arızası, fidye yazılımı saldırısı veya insan hatası nedeniyle olması farketmeksizin, çevrimdışı kaldığınız her dakika gelir kaybı, marka itibarının zedelenmesi ve yasal cezalarla sonuçlanabilir.
Burada Backup as a Service (BaaS) ve Disaster Recovery as a Service (DRaaS) devreye girer.
BaaS ve DRaaS, işletmeler için yüksek kullanılabilirlik sağlayan iki önemli modeldir. Tüm işletmeler, verilerini yangın, sel veya insan hataları gibi felaketlere karşı korumak ister. Bir felaket meydana geldiğinde, bu işletmeler kayıplarını en aza indirmek ve verileri mümkün olan en kısa sürede geri yüklemek ister.
Backup as a Service (BaaS) Nedir?
Backup as a Service (BaaS) ile her dosya, klasör ve depo, tesis dışında bulunan güvenli bir veri merkezine yedeklenir. Bu önemlidir, çünkü birincil fiziksel konumunuzda bir sorun olsa bile verileriniz başka bir yerde güvenli ve erişilebilir durumda olur.
BaaS genellikle MSP (Managed Service Provider) olarak bilinen üçüncü taraf bir şirket tarafından sunulur, yönetilir ve bakımı yapılır. Bu işletmeler, verilerinizin yedeklenmesinden, gerektiğinde geri yüklenmesine kadar her şeyi halleder. Bu, şirket içi BT departmanınızın değerli zaman ve kaynaklarından tasarruf etmesini sağlar.
Disaster Recovery as a Service (DRaaS) Nedir?
DRaaS, üçüncü taraf bir sağlayıcının işletmenizin BT altyapısını (sunucular, depolama, uygulamalar) uzak bir ortamda çoğaltıp bakımını yaptığı bulut tabanlı bir çözümdür. Birincil sitenizi etkileyen bir felaket durumunda, yük devretme gerçekleşir ve sistemleriniz geri yüklenene kadar işlemler sağlayıcının altyapısında devam eder.
Bu tedarikçi tarafından yönetilen ortamlar, genellikle yerel arızaların riskini azaltmak için coğrafi olarak dağıtılmıştır. Bazı modeller talep üzerine ücretlendirilirken, bazıları ise tanımlanmış SLA’lar kapsamında sabit ücret veya abonelik temeline göre çalışır.
DRaaS’ın temel bileşenleri arasında neredeyse gerçek zamanlı çoğaltma, otomatik yük devretme düzenlemesi, düzenli testler ve belirlenmiş kurtarma iş akışları bulunur.
İlgili İçerik: Hizmet olarak Felaket Kurtarma (Disaster Recovery as a Service) Nedir?
BaaS Nasıl Çalışır?
Genellikle, sağlayıcı ortamınıza veya cihazlarınıza yedekleme yazılımı yükler. Bu yazılım verilerinizi şifreleyerek sağlanan bulut depolama alanına gönderir. Verileriniz, yer kazanmak için sıkıştırılmış ve tekilleştirilmiş bir biçimde depolanabilir. Bu, yedeklemelerin depolama alanını verimli bir şekilde kullandığı ve verilerinizin birden fazla sürümünü (örneğin, günlük anlık görüntüler) saklayabileceği anlamına gelir. Ancak, veriler optimize edilmiş bir durumda depolandığı için yedeklemelerden büyük miktarda veriyi geri yüklemek biraz zaman alabilir. Kurtarma sırasında yedekleme dosyalarının “yeniden oluşturulması” (sıkıştırılmasının açılması ve yeniden yapılandırılması) gerekir.
BaaS, uzun vadeli veri saklama ve ayrıntılı kurtarma için idealdir. Yedeklemeler ihtiyaç duyduğunuz sürece saklandığından, genellikle geçen hafta veya hatta geçen yılın bir dosyasını geri alabilirsiniz. Bir kullanıcı yanlışlıkla önemli bir belgeyi silerse veya bir sunucu çökerse, bulut yedeklemelerinize gidip etkilenen verileri dosya, veri tabanı veya hatta tüm sunucu düzeyinde geri yükleyebilirsiniz. Ancak BaaS’ın mutlaka yapmadığı şey, iş uygulamalarınızı bulutta anında çalıştırmaktır. İşte burada DRaaS devreye girer.
DRaaS Nasıl Çalışır?
DRaaS sağlayıcısı genellikle replikasyon teknolojisini kullanarak sanal makinelerinizin (VM), sunucularınızın veya verilerinizin güncel bir kopyasını bulut ortamıyla senkronize halde tutar. Günde bir kez çalıştırılabilen yedeklemelerin aksine replikasyon neredeyse gerçek zamanlı veya sık sık yapılabilir ve değişiklikler meydana gelir gelmez yakalanır (bazı çözümler sürekli veri koruması kullanır). DRaaS’ta çoğaltılan veriler, genellikle tam işlevsel sanal makine kopyaları olarak, kullanıma hazır durumda tutulur. Bu, bir felaket durumunda sağlayıcının bir yük devretme işlemi başlatabileceği anlamına gelir. İş yükleriniz çok az gecikmeyle sağlayıcının bulutunda çalışmaya geçer.
Bu çoğaltılmış veriler yedeklemelerdeki kadar sıkıştırılmadığı/tekrar eden verilerin ayıklanmadığı için hemen “çalıştırılmaya” hazırdır. Hız için depolama verimliliğinden biraz ödün verirsiniz. Canlı kopyaları tutmak için daha fazla depolama alanına ihtiyaç duyulur ve genellikle verilerinizin yalnızca en güncel sürümü korunur, ancak karşılığında işlemleri günler yerine dakikalar veya saatler içinde geri yükleme olanağı elde edersiniz. DRaaS genellikle yalnızca bulut sunucularını değil, aynı zamanda ağ oluşturmayı, IP yeniden yapılandırmasını ve tüm ortamı çevrimiçi hale getirmek için gereken tüm düzenlemeyi de içerir.
İyi bir DRaaS (Felaket Kurtarma Hizmeti Olarak) sağlayıcısı, örneğin veri tabanı sunucularınızın uygulama sunucularınızdan önce devreye girmesi gibi işlemlerin sağlayıcı tarafından koordine edilerek kurtarma süresi hedefinizi (RTO) karşılayacak şekilde yürütülmesini sağlayan kılavuzlar veya otomatik iş akışlarına sahip olacaktır.
Sonuç olarak, DRaaS ile kesinti süresi önemli ölçüde azalır. Binanızın elektriği kesilse veya donanımınız hasar görse bile, çalışanlarınız ve müşterileriniz bulut kurtarma sitesi aracılığıyla kritik uygulamalara erişmeye devam edebilir.
BaaS ve DRaaS Arasındaki Farklar
Aşağıdaki listede, işlevsellik açısından BaaS ve DRaaS arasındaki temel farklar yer almaktadır:
Amaç ve Kapsam
BaaS veri yedekleme ve kurtarma ile ilgilidir, DRaaS ise tam iş sürekliliği ile ilgilidir. BaaS verilerinizi korur, gerektiğinde geri yükleyebileceğiniz dosya, veri tabanı ve sistem görüntülerinin kopyalarını sağlar. DRaaS operasyonel kapasitenizi korur, bir felaket sırasında tüm BT ortamınızın (veya önemli kısımlarının) bir bulut veri merkezine geçmesini sağlayarak çalışmaya devam etmenizi sağlar. Kısacası, BaaS = verilerinizi şirket dışında yedeklemek; DRaaS = birincil altyapınız çöktüğünde hızla ikincil altyapıya geçmek anlamına gelir.
Veri Koruma
Veriler, modern işletmelerin belki de en önemli bileşenidir ve çoğu işletme, temel hizmetleri sunmak için bile büyük ölçüde verilere güvenmektedir.
Yapay zeka, makine öğrenimi ve birçok farklı sektörde analitiklere yoğun bir şekilde güvenilmesi ile birlikte, veri güvenliği ve veri kaybının en aza indirilmesi veya önlenmesi de büyük önem kazanmaktadır.
BaaS ve DRaaS’ın amacı, acil bir durum meydana geldiğinde mümkün olduğunca fazla veriyi korumaktır. Ancak, bu iki bulut hizmeti modeli arasındaki temel fark, BaaS’ın temel olarak uzun vadeli veri saklamaya odaklanmasıdır.
Buna karşılık, DRaaS genellikle hızlı ve kısa vadeli veri saklama için kullanılır ve yedeklemelerin üretim verileriyle mümkün olduğunca senkronize olmasını sağlamak için çoğaltma teknolojisine dayanır.
Ayrıca, DRaaS’ler, ayarları, tüm veriler ve uygulama durumları dahil olmak üzere bir sistemin tüm durumunu bir anlık görüntüden hızlı bir şekilde kurtarmak için tasarlanmıştır.
Maliyet
DRaaS, verilerin ve iş açısından kritik uygulamaların hızlı bir şekilde kurtarılmasına odaklandığından, genellikle BaaS’tan daha maliyetli bir seçenektir.
Bunun başlıca nedeni, karmaşık güvenlik modelleriyle desteklenen yüksek kullanılabilirlikli veri depolama ve hızlı veri aktarımı tarafından sunulan maliyet verimliliği ile kurtarma hızı arasında gerekli olan dengedir.
BaaS, maliyet etkin bir kurtarma seçeneği arayan yeni kurulan işletmeler gibi, bazı veri kayıplarının veya kesintilerin kabul edilebilir olduğu küçük şirketler için mükemmel bir düşük maliyetli çözümdür.
Ancak, bir işletmenin yeterli bütçesi varsa ve kesintinin maliyeti, ister finansal ister itibar açısından, yatırım maliyetinden daha ağır basıyorsa, DRaaS daha bariz bir seçim haline gelir.
Veri Yedekleme ve Kurtarma Yöntemi
DRaaS ve BaaS, diskler gibi önceki felaket kurtarma ve yedekleme yöntemlerinden çok farklıdır.
Bunun yerine, bu modern yöntemler, verimli ve tanınmış kurumsal bulut hizmetleri sağlayıcıları tarafından sunulan ve yönetilen bulut tabanlı hizmetlerdir.
BaaS’da veriler genellikle yerel bir cihaza yedeklenir ve daha sonra güvenli depolama için uzak bir konuma taşınabilir veya şifreli bir özel ağ kullanılarak internet üzerinden yedekleme yapılabilir.
Veri felaketi durumunda, kullanıcı ilgili veri kümelerini seçip bunları orijinal ortama kopyalayabilir.
Bu geri yükleme, veri kullanılabilirliğinden ziyade veri depolama maliyetini azaltmaya odaklandığı için BaaS yedeklemesinden uzun bir süreç olabilir.
Öte yandan, DRaaS öncelikle çoğaltma teknolojisini kullanarak verilerin erişilebilir ve güncel olmasını sağlamaya odaklanır.
Üçüncü taraf bir özel bulut hizmet sağlayıcısı, müşterinin sisteminin anlık görüntülerini bulut depolama ortamına otomatik olarak senkronize eder.
Veri kaybı durumunda, en son ayarlar, uygulamalar, veriler ve güvenlik protokolleri dahil olmak üzere tüm sistemin en son kopyası hızlı ve bazen otomatik olarak geri yüklenebilir.
Orkestrasyon ve Karmaşıklık
BaaS’tan kurtarma genellikle manuel, tek sistemli bir süreçtir, çünkü yedeklemeler birçok rutin geri yükleme için kullanılır (örneğin yanlışlıkla silinen bir e-posta veya tek bir sanal makine). Bu senaryolar karmaşık bir koordinasyon gerektirmez, sadece öğeyi geri yüklersiniz ve devam edersiniz. DRaaS, birçok sistemin birlikte orkestrasyonlu bir şekilde kurtarılmasını içerir. Tam bir felaket durumunda, birbirine bağlı düzinelerce sunucu ve hizmeti (web sunucuları, uygulama sunucuları, veri tabanları, kimlik doğrulama sunucuları vb.) kurtarmanız gerekebilir ve bunların doğru sırayla devreye girmesi gerekir. Bu nedenle DRaaS sağlayıcıları, bir arıza durumunda tüm parçaların bulutta sorunsuz bir şekilde devreye girmesini sağlamak için kılavuzlar, otomasyon ve testler sunar. Bu orkestrasyon önemli bir farklılaştırıcıdır; yalnızca yedekleme bu düzeyde bir koordinasyon içermez.
Veri Sürümleri ve Saklama Süresi
BaaS, uzun bir süre boyunca verilerin birden fazla sürümünü saklamada mükemmeldir. Aylarca veya yıllarca günlük/haftalık yedeklemeler saklayabilirsiniz. Bu, geçen aydan bir dosyaya ihtiyacınız varsa, BaaS’ın size yardımcı olacağı anlamına gelir. DRaaS ise acil kurtarma için gereken sistemlerinizin en güncel kopyasına odaklanır. Kısa vadeli verilerle ilgilidir. Temel olarak, bir arıza durumunda, sistemlerinizin en son durumunu (son çoğaltma itibariyle) elde edersiniz. Genellikle 6 ay öncesinden bir dosyayı kurtarmak için DRaaS kullanmazsınız. Bunun için BaaS kullanırsınız. BaaS, geri yükleme noktalarının bir arşivi gibidir, oysa DRaaS ortamınızın canlı bir aynasıdır.
Kurtarma Hızı ve Kurtarma Süresi Hedefi (RTO)
BaaS, genellikle büyük ölçekli arızalar için daha uzun kurtarma sürelerine sahiptir, çünkü yedeklerden geri yükleme, verilerin geri aktarılması ve sistemlerin yeniden oluşturulması anlamına gelir. Kullanılabilir hale gelmeden önce çok terabaytlık bir yedeği indirmek ve geri yüklemek saatler sürebilir. DRaaS ise hız için tasarlanmıştır ve çok daha düşük RTO’ları (Kurtarma Süresi Hedefleri, genellikle dakikalar veya birkaç saat) karşılamayı hedefler. DRaaS, sistemleri önceden hazırlanmış ve verileri zaten çalışan biçimde tuttuğu için, bulutta yeni örnekleri neredeyse anında devreye alabilirsiniz. Örneğin, yerel bir sunucu arızalanırsa, BaaS ile sunucuyu yeniden kurar ve ardından verileri kurtarırsınız; DRaaS ile ise bu sunucunun bulut kopyasını etkinleştirir ve hızlı bir şekilde çalışır duruma gelirsiniz.
Ne Zaman BaaS’a veya DRaaS’a İhtiyacınız Var?
Yukarıdaki farklılıklar göz önüne alındığında, işletmenizin aslında hangi hizmete ihtiyacı olduğunu merak ediyor olabilirsiniz. Cevap, özel risklerinize, çalışma süresi gereksinimlerinize ve kaynaklarınıza bağlıdır. Aşağıdaki listede bazı senaryoları bulabilirsiniz:
Eğer asıl endişeniz veri kaybıysa
Önceliğiniz hiçbir verinin kalıcı olarak kaybolmamasını sağlamaksa ve en kötü senaryoda bir miktar kesintiye tahammül edebiliyorsanız, yönetilen bir yedekleme hizmeti yeterli olabilir. Örneğin, yerel bir dosya sunucusuna sahip küçük bir işletme, sunucu arızalansa bile dünkü verileri bir gün içinde yeni bir makineye geri yükleyebilmek için BaaS’ı seçebilir. Birçok işletme BaaS’ı tercih eder çünkü giriş engeli düşüktür, sadece bir aracı kurup yedeklemeleri uzak bir yere göndermeye başlarsınız ve yanlışlıkla silme veya küçük kesintiler gibi günlük olaylara karşı korunursunuz. BaaS, henüz resmi bir felaket kurtarma planı olmayan şirketler için iyi bir başlangıç noktasıdır. En azından verileriniz bulutta güvende olur ve gerektiğinde sistemleri yeniden kurma işiyle ilgilenirsiniz.
Kritik sistemler için kesinti süresi kabul edilemez ise DRaaS kullanın
İşletmeniz belirli uygulamalar kısa bir süre (dakikalar veya saatler) çevrimdışı kaldığında çalışamıyorsa, yalnızca yedeklemelerden daha fazlasına, bu kritik uygulamalar için DRaaS’a ihtiyacınız vardır. Web sitesi kapalı olduğu her saatte gelir kaybeden orta ölçekli bir e-ticaret şirketini veya hasta veri sistemlerini 7/24 çevrimiçi tutmak zorunda olan bir sağlık kuruluşunu düşünün. Bunlar, çalışmaya hazır bir replika ortamına sahip olmanın çok önemli olduğu durumlardır. DRaaS, bu yüksek öncelikli iş yükleri için tasarlanmıştır ve hangi felaket olursa olsun, vaat edilen zaman diliminde çalışır durumda olmalarını sağlar. İş sürekliliği planınızda sıkı RTO’larınız/RPO’larınız varsa, DRaaS bunları karşılamak için doğru araçtır. Fakat DRaaS’ı uygulamak, planlama ve yatırım gerektirir. Sağlayıcıyla birlikte hangi sistemlerin çoğaltılacağını, ağınızın nasıl yedekleneceğini vb. tanımlamanız şarttır. Bu sayede büyük bir olay olsa bile işletmenizi felç etmeyecek bir güvenceye sahip olursunuz.
Kapsamlı koruma için ikisini de kullanın
Uygulamada, birçok işletme her iki hizmetin bir kombinasyonuna ihtiyaç duyduğunu görecektir. BaaS ve DRaaS birbirini tamamlayıcıdır, birbirini dışlamaz. Kritik sunucularınızı hızlı yedeklemeyi garanti altına almak için bir DRaaS planı altına alabilir, aynı zamanda tüm verilerinizi (daha az kritik sistemler dahil) BaaS aracılığıyla buluta yedekleyebilirsiniz. Bu şekilde, süreklilik için anında kurtarma, saklama ve uyumluluk için uzun vadeli yedeklemelere sahip olursunuz. Örneğin, bir muhasebe firması, bir felaket sırasında müşteri veri tabanını ve e-posta sunucusunu çalışır durumda tutmak için DRaaS kullanabilir, ancak aynı zamanda düzenleyici gereksinimleri karşılamak için yıllarca süren finansal kayıtları arşivlemek için BaaS kullanabilir.
Birçok orta ölçekli şirket BaaS ile başlar ve büyüdükçe veya kesinti süresinin maliyetini fark ettiklerinde kritik iş yükleri için DRaaS’ı ekler. Önemli olan, kesinti süresine ve veri kaybına olan toleransınızı değerlendirmektir. Neredeyse sıfır kesinti süresi ve veri kaybı istemiyorsanız, muhtemelen her iki hizmete de bir ölçüde ihtiyacınız olacaktır.
Sonuç olarak, DRaaS ve BaaS, farklı türdeki işletmelerde farklı türdeki veriler için uygun hale getiren kendine özgü avantaj ve dezavantajlara sahiptir.
Genel olarak, BaaS bir işletmenin uzun vadeli bulut yedekleme stratejisi için uygunken, DRaaS felaket durumunda küçük miktarlardaki verilerin hızlı bir şekilde kurtarılması için uygundur.
Bazı işletmeler, dengeli bir veri kurtarma stratejisi oluşturmak için bu kurumsal ve özel bulut tabanlı çözümlerin bir kombinasyonunu kullanmayı tercih eder ve söz konusu verilerin kritikliğine göre çok katmanlı veri kurtarma çözümleri uygular.
Nihayetinde böyle bir karar, işletmenin özel gereksinimlerine ve bütçesine bağlıdır.